Arnavutköy

Filiboz'dan Arnavutköy'e: 500 Kilometrekarelik Bir Tarih

Arnavutköy adı, Osmanlı arşivlerinde 19. yüzyılın ortalarından itibaren geçiyor — bölgede yaşayan bir Arnavut köylüden geldiği düşünülüyor. Ama bu toprakların hikâyesi çok daha eskiye, antik Filiboz şehrine kadar uzanıyor.

Arnavutköy sınırları içindeki en eski yerleşim, Sazlıbosna-Kayabaşı yolunun doğusundaki Filiboz Viranlığı'ydı — antik Filiboz şehrinin kalıntıları. Terkos Gölü kıyısındaki Trikos Kalesi ise İstanbul'un ön savunma hatlarından biriydi; Cenevizliler tarafından işletilen kale 1452'de Fatih Sultan Mehmet tarafından fethedildi.

Bölge, Roma İmparatoru Konstantin döneminde başlayan, Vize ve Istranca üzerinden Terkos'a ulaşan 242 kilometrelik bir su isale hattına ev sahipliği yaptı. Osmanlı döneminde de bu miras sürdü: 1855-1857 arasında Terkos Gölü kıyısına kurulan terfi merkezi ve pompa istasyonu İstanbul'un su ihtiyacını karşıladı — bugün bu tesisler Su Müzesi'ne dönüştürüldü.

Arnavutköy, Osmanlı döneminde Çatalca Sancağı'na bağlıydı; Cumhuriyet'te önce Eyüp'e, sonra Gaziosmanpaşa'ya bağlandı. 1987'de belde statüsü kazandı, 2008'de 5747 sayılı kanunla müstakil ilçe oldu. Bugün 506,52 kilometrekarelik yüzölçümüyle İstanbul'un arazi büyüklüğü bakımından dördüncü büyük ilçesi.

Bölgenin nüfus yapısı Balkan Savaşları döneminde büyük göçlerle değişti; 1923'te Yunanistan'ın Drama ilinden gelen Türkler buraya yerleşti.

Kaynak: Arnavutköy Kaymakamlığı resmi sitesi (arnavutkoy.gov.tr)